Türkiye'de çocukların sosyal medya kullanımına yönelik yeni düzenleme, 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikle 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulması yasaklandı. Yeni uygulama kapsamında sosyal medya platformlarına yaş doğrulama zorunluluğu getirilirken, 15-18 yaş grubundaki gençler için de özel gizlilik ve güvenlik kuralları uygulanmaya başlandı.
10 Ekim 2026 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik, Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsıyor. Düzenleme yalnızca yeni hesap açılışlarını değil, mevcut hesapları da ilgilendiriyor. Platformlara mevcut hesapların yaş doğrulama işlemlerini tamamlaması için 31 Mart 2027'ye kadar süre tanındı.
15 yaşını doldurmayanlar sosyal medya hesabı açamayacak
Yeni yönetmeliğin en önemli maddesi, 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulmasını yasaklaması oldu. Buna göre sosyal medya şirketleri, bu yaş grubundaki kullanıcıların yeni hesap açma taleplerini kabul edemeyecek.
Instagram, TikTok, YouTube, Facebook ve X gibi sosyal ağ platformlarının yaş doğrulama sistemleri kurması gerekecek. Kullanıcıların yaşları yalnızca beyanlarına göre değil, güvenilir doğrulama mekanizmaları üzerinden kontrol edilecek.
Mevcut hesaplar için de geçiş süreci uygulanacak. 31 Mart 2027'ye kadar yaş doğrulaması tamamlanacak. 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların hesapları kapatılacak ve hesaplara ilişkin veriler, itiraz süreci varsa bu süreç tamamlandıktan sonra silinecek.
Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak
Düzenlemenin dikkat çeken başlıklarından biri de yaş tespitinde kullanılacak yöntem oldu. Kullanıcıların kimlik bilgilerini doğrudan sosyal medya şirketleriyle paylaşması yerine e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak özel bir yaş doğrulama belirteci kullanılacak.
Bu sistemde platformlara kullanıcının adı, soyadı veya kimliğini ortaya çıkarabilecek diğer kişisel bilgileri aktarılmayacak. Yalnızca kişinin 15 ve 18 yaş eşiklerini karşılayıp karşılamadığı bilgisi paylaşılacak.
Platformlar, hesap açılışının yanı sıra kullanım sürecinde de yaş doğrulaması yapabilecek. Şüpheli durumlarda kullanıcıdan yeniden doğrulama istenebilecek. Yaş doğrulama işlemlerinin yalnızca turkiye.gov.tr adresi veya resmî e-Devlet mobil uygulaması üzerinden gerçekleştirilmesi gerekiyor.
15-18 yaş arasındaki gençler için özel hesap dönemi
Yönetmelik, 15 yaşını doldurmuş ancak henüz 18 yaşına girmemiş kullanıcıları sosyal medyanın dışında bırakmıyor. Bu yaş grubundaki gençler hesap açabilecek ancak platformlar onlara özel, daha sıkı gizlilik ve güvenlik önlemleri içeren ayrıştırılmış hizmet sunmak zorunda olacak.
Yeni kurallara göre:
- Hesaplar varsayılan olarak gizli olacak.
- Takipçi ve takip edilen listeleri yalnızca hesap sahibi tarafından görüntülenebilecek.
- Kullanıcılara yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj gönderilebilecek.
- Mesajlaşmalarda okundu bilgisi gösterilmeyecek.
- Çocuk hesapları üzerinden canlı yayın yapılamayacak.
- Davranışsal profilleme ve kişiselleştirilmiş reklam uygulamaları kullanılamayacak.
- Çocuk hesapları rehber eşleştirmesine dahil edilmeyecek ve diğer kullanıcılara hesap önerisi olarak sunulmayacak.
- Çocukların paylaşımlarının ve görsellerinin izinsiz kaydedilmesini önlemeye yönelik teknik tedbirler alınacak.
Bu önlemlerle çocukların istenmeyen iletişim, kişisel veri ihlalleri ve dijital ortamdaki ticari yönlendirmelerden korunması amaçlanıyor.
Ebeveynlere sosyal medya kullanımı üzerinde kontrol imkânı
Yeni düzenleme, sosyal medya platformlarına ebeveyn kontrol araçları sunma yükümlülüğü de getiriyor. Bu kapsamda ebeveynler çocuklarının hesap ayarlarını yönetebilecek, ekran başında geçirilen süreyi takip edip sınırlandırabilecek.
Ayrıca uygulama içi satın alma ve ücretli işlemler üzerinde kontrol sağlanabilecek. Konum paylaşımı ve gizlilik ayarları gibi özelliklerin yönetilmesi de ebeveyn kontrol araçları arasında yer alacak.
Platformların bu araçları kullanışlı ve erişilebilir biçimde sunması gerekecek.
Mevcut sosyal medya hesapları ne zaman kapatılacak?
Yeni yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte mevcut hesapların tamamı hemen kapatılmayacak. Sosyal ağ sağlayıcılarına, kullanıcıların yaşlarını doğrulaması ve gerekli düzenlemeleri yapması için 31 Mart 2027 tarihine kadar geçiş süresi verildi.
Bu süre içerisinde yaş doğrulaması yapılacak. 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları kapatılacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcıların hesapları ise çocuklara özel ayrıştırılmış hizmet kapsamına alınacak.
Böylece Türkiye'de sosyal medya platformlarının çocuk kullanıcılarla ilişkisi yeni kurallara bağlanırken, şirketlerin yaş doğrulama, gizlilik ve ebeveyn denetimi konularında daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerekecek.
OkurLab'ı Google'da Takip Edin
Kültür sanat akışınızı siz yönetin.